Vergunningsgids · 's-Hertogenbosch · oktober 2026
Vergunning voor een airco in de binnenstad van Den Bosch
De binnenstad van Den Bosch is in zijn geheel rijksbeschermd stadsgezicht. Daardoor gelden voor een buitenunit strengere regels dan in de rest van de stad. Hier lees je welke regels dat zijn, hoe het zit met VvE en verhuurder en bij welk loket je terechtkunt.
Stap 1
Ligt je woning in een beschermd gezicht?
Een beschermd stads- of dorpsgezicht is een gebied dat wordt beschermd vanwege de historische waarde. In de gemeente 's-Hertogenbosch liggen drie rijksbeschermde gezichten.
Rijksbeschermd gezicht
's-Hertogenbosch
De oude binnenstad binnen de vestingwerken. Volgens de toelichting bij het bestemmingsplan Binnenstad is die in zijn geheel aangewezen als beschermd stadsgezicht.
Rijksbeschermd gezicht
's-Hertogenbosch Uitbreiding
Een groter gebied buiten de binnenstad. Of jouw straat erin ligt, zie je op de monumentenkaart van de gemeente.
Rijksbeschermd gezicht
's-Hertogenbosch-De Muntel
De wijk die tussen de twee wereldoorlogen is gebouwd, met de kenmerkende architectuur van de jaren twintig en dertig.
Daarnaast noemt monumenten.nl negen gemeentelijk beschermde gezichten, waaronder Heinis en Vughterpoort. Daar staan de regels in het omgevingsplan van de gemeente. Woon je in zo'n gebied, vraag dan na wat er geldt.
Let op: de regels voor een beschermd gezicht gelden ook voor panden die zelf geen monument zijn. Erfgoed 's-Hertogenbosch benadrukt dat bij zonnepanelen; voor een buitenunit volgt het uit artikel 2.30 lid 3 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).
Zoek je adres op de monumentenkaart van Erfgoed 's-Hertogenbosch. Daar zie je ook of je woning een rijksmonument of gemeentelijk monument is.
Stap 2
Doe de check voor jouw situatie
Vier vragen over je adres, het gebouw, je woonsituatie en de plek van de buitenunit. De uitkomst is een hulpmiddel: het Omgevingsloket en de gemeente beslissen.
Overzicht
Welke plek mag waar?
De regels hangen af van twee dingen: waar de unit komt en wat voor gebouw het is. Monument betekent hier: de unit komt in, aan of op het monument, of op de grond ernaast.
| Plek van de buitenunit | Gewone woning | Beschermd gezicht | Monument |
|---|---|---|---|
| Op de grond in de achtertuin, tot 1 m hoog en 2 m² | Vergunningvrij | Vergunningvrij, als het erf niet naar openbaar gebied is gekeerd | Kan vergunningvrij; overleg met een erfgoedadviseur |
| Op de grond in de voortuin of zichtbaar vanaf de straat, klein | Vergunningvrij | Vergunning nodig | Overleg met een erfgoedadviseur |
| Op de grond, hoger dan 1 m of groter dan 2 m² | Vergunning waarschijnlijk nodig | Vergunning nodig | Vergunning nodig |
| Achtergevel of achterdak, niet naar openbaar gebied | Het omgevingsplan beslist | Mogelijk vergunningvrij; het omgevingsplan beslist | Vergunning nodig |
| Gevel of dak aan de straat of ander openbaar gebied | Waarschijnlijk vergunning nodig | Vergunning nodig | Vergunning nodig |
Waarom staat er bij een gewone woning soms ‘waarschijnlijk’? Voor een unit aan de gevel of op het dak bestaat geen landelijke vrijstelling. In de standaardregels van het omgevingsplan is een vergunning het uitgangspunt. Een unit die niet meer dan ongeveer een halve meter uitsteekt, kan daarbuiten vallen. Het Bossche energieloket noemt een unit tegen een gevel aan de openbare ruimte vergunningplichtig.
Een eerder plan om buitenunits landelijk vergunningvrij te maken, is in oktober 2025 geschrapt. Ga dus niet af op berichten dat het ‘tegenwoordig overal mag’: controleer het voor je eigen adres.
Monumenten
Woon je in een monument?
De gemeente telt 539 rijksmonumenten en 629 gemeentelijke monumenten (Erfgoed 's-Hertogenbosch, juli 2025). Voor een buitenunit in, aan of op een monument heb je altijd een vergunning nodig (artikel 2.30 lid 1 Bbl en artikel 22.28 van de standaardregels). Bij een rijksmonument vraag je in dezelfde aanvraag ook toestemming voor de rijksmonumentenactiviteit.
Komt de unit los op de grond in de tuin, dan kan een kleine unit tot 1 meter hoog en 2 m² vergunningvrij blijven (artikel 2.30 lid 2 Bbl). Wat precies telt als ‘bij een monument’, staat nergens vast.
Bel daarom vooraf een erfgoedadviseur van de gemeente via (073) 615 51 55. Die kan zeggen of je een vergunning nodig hebt en welke plek kans maakt. Voor eigenaren van een monument bestaat het Brabants Erfgoedfonds; of een airco daaronder valt, is niet vastgesteld.
Uiterlijk
Hoe kijkt de gemeente naar het uiterlijk?
Bij een vergunningaanvraag adviseert de Adviescommissie Omgevingskwaliteit het college over welstand en monumenten. Het toetsingskader is de Actualisering Welstandsnota 2011.
Ook een unit waarvoor geen vergunning nodig was, kan de gemeente laten aanpassen als die echt uit de toon valt (een welstandsexces). Kies dus een plek uit het zicht, een kleur die bij de gevel past en laat de installateur de leidingen zo veel mogelijk wegwerken.
Geen Bosch-specifiek airco-beleid gevonden
Er is wel een beleidsnota over zonne-energie bij monumenten en in het beschermd stadsgezicht uit 2019, maar een vergelijkbare regel voor buitenunits hebben we niet gevonden. Ook konden we niet vaststellen of Den Bosch de standaardregels in het omgevingsplan heeft aangepast.
Stap 3
Appartement of huurhuis: regel eerst toestemming
In de binnenstad is 86% van de woningen een appartement en is 32% een koopwoning (CBS, 2025). Voor veel bewoners is toestemming van de VvE of de verhuurder dus de eerste stap.
Appartement met VvE
Kijk in de splitsingsakte welke delen gemeenschappelijk zijn. Meestal zijn dat de gevel en het dak. Dan moet de VvE eerst toestemming geven, vaak via de vergadering.
Weigert de VvE zonder redelijke grond, dan kan de kantonrechter de toestemming geven (artikel 5:121 BW).
Huurwoning
Voor een vaste airco met buitenunit heb je schriftelijke toestemming van je verhuurder nodig (artikel 7:215 BW). Voor de buitenkant van de woning mag je huurcontract strengere regels hebben.
Spreek ook af wat er met de airco gebeurt als je verhuist. Huur je van een corporatie, vraag dan eerst wat zij toestaan of aanbieden, bijvoorbeeld zonwering.
Geluid bij de buren
Een nieuwe buitenunit mag op de erfgrens met de buren niet meer dan 40 dB geven. In een appartementengebouw geldt dat bij het raam of de deur van de buren. Met een aparte nachtstand mag het overdag gemeten 45 dB zijn.
In de dichte binnenstad wonen de buren vaak dichtbij. Trillingsdempers, een geluidskap en een goede plek helpen.
Stappenplan
In zes stappen naar een airco in de binnenstad
Zoek je adres op
Kijk op de monumentenkaart of je woning in een beschermd gezicht ligt of een monument is.
Doe de Vergunningcheck
Vul in het Omgevingsloket je adres in bij ‘Airco plaatsen’. Reken op 15 tot 30 minuten.
Bel een erfgoedadviseur
Bij een monument of in een beschermd gezicht: overleg vooraf via (073) 615 51 55.
Regel toestemming
Vraag de VvE of je verhuurder om schriftelijke toestemming.
Vraag een offerte aan
Laat de installateur de plek, de leidingroute en het geluid uitwerken.
Vraag de vergunning aan
Via het Omgevingsloket. Je betaalt leges. Laat pas plaatsen als je de vergunning hebt.
Loketten in 's-Hertogenbosch
Vergunningcheck
Omgevingsloket, onderwerp airco plaatsen
omgevingswet.overheid.nlOmgevingsvergunning
Gemeente 's-Hertogenbosch, telefoon (073) 615 51 55
s-hertogenbosch.nlMonumentenkaart en erfgoedadviseur
Erfgoed 's-Hertogenbosch
erfgoedshertogenbosch.nlEnergieloket
Brabant Woont Slim, telefoon 085-041 00 70
brabantwoontslim.nl
Offerte aanvragen
Een installateur die meedenkt over de plek
Vul je naam, contactgegevens en adres in. Een gecertificeerde installateur uit ons netwerk die in de regio 's-Hertogenbosch werkt, neemt daarna contact met je op om je woning en wensen door te nemen.
Vertel in dat gesprek of je in de binnenstad, een beschermd gezicht of een monument woont. Dan kan de installateur een plek voorstellen die past bij de regels. Je zit nergens aan vast.
In onze privacyverklaring lees je wat we met je gegevens doen.
Veelgestelde vragen
Vragen over de vergunning
Mag een airco aan de voorgevel in de binnenstad van Den Bosch?
Heb ik een vergunning nodig als mijn pand geen monument is?
Wat kost een vergunning voor een airco in Den Bosch?
Mag mijn VvE een airco weigeren?
Meer over wijken, hitte en prijzen lees je in de gids over een airco in Den Bosch.
Bronnen
Geraadpleegd op 10 oktober 2026. Wetteksten in de versie die op die datum gold.
- Besluit bouwwerken leefomgeving, art. 2.29 en 2.30
- IPLO, vergunningvrije airco's en warmtepompen
- IPLO, geluid van installaties
- Omgevingsloket, airco plaatsen
- RCE, beschermd gezicht 's-Hertogenbosch
- Monumenten.nl, 's-Hertogenbosch
- Bestemmingsplan Binnenstad, toelichting
- Erfgoed 's-Hertogenbosch, monumentenkaarten
- Erfgoed 's-Hertogenbosch, energie besparen in een monument
- Erfgoed 's-Hertogenbosch, 100 jaar De Muntel
- Gemeente, Adviescommissie Omgevingskwaliteit
- Beleidsnota zonne-energie bij monumenten (2019)
- Brabant Woont Slim, airco of warmtepomp plaatsen
- Restauratiefonds, Brabants Erfgoedfonds
- CBS, wijken en buurten 2025
- Burgerlijk Wetboek, huur
- Burgerlijk Wetboek, VvE